Əti bişirmədən əvvəl yumaq lazımdır?
Xeyr, əti bişirməzdən əvvəl yumaq lazım deyil. Su bakteriyaları məhv etmir, əksinə mətbəxə yayır və ətin qızarmasına mane olur.
Yenilənib: 20 Oktyabr 2026
Xeyr, çiy əti bişirməzdən əvvəl yumaq qətiyyən lazım deyil. Kranın altında ət yumaq onu təmizləmir, çünki axan su bakteriyaları öldürə bilməz. Ətin üzərindəki mikrobları yalnız düzgün istilik emalı, yəni bişirmə prosesi məhv edir.
Əti suyun altına tutduqda sıçrayan su damcıları ətrafdakı səthlərə, qablara və digər qidalara yayılır. Bundan əlavə, artıq nəm ətin tavada gözəl qızarmasına və şirəli qalmasına mane olur.
Niyə kranın altında yumaq təhlükəlidir?
Çiy ətin və xüsusilə quş ətinin səthində təbii olaraq müxtəlif bakteriyalar mövcuddur. Əti kranın altına qoyduqda su şırnağı bu bakteriyaları kiçik aerozol damcıları şəklində ətrafa yayır. Bu damcılar gözlə görünmür və rakovinanın ətrafına, qurulama dəsmalına, bıçaqlara, hətta yaxınlıqda duran meyvə-tərəvəzə qədər sıçraya bilər.
Nəticədə çiy ətdəki bakteriyalar çiy yeyiləcək qidalara keçir. Mətbəxdə qida zəhərlənmələrinin əsas səbəblərindən biri məhz bu cür çarpaz çirklənmədir. Sadə bir həqiqəti yadda saxlamaq lazımdır: soyuq və ya ilıq su bakteriyanı yox etmir. Bakteriyalar yalnız ət daxildən və xaricdən yetərincə qızdıqda, yəni bişdikdə tələf olur.
Su ətin qızarmasına necə mane olur?
Əti yuduqda onun səthi həddindən artıq nəmlənir. Əgər nəm əti qızmar tavaya və ya qazana qoysanız, qızarma prosesi getməyəcək. Əvvəlcə səthdəki su buxarlanmalıdır, bu isə tavadakı temperaturu kəskin şəkildə aşağı salır.
Ət qızarmaq və karamelləşmək əvəzinə öz suyunda pörtlənir və ya qaynayır. Nəticədə ət suyunu itirir, sərtləşir, rəngi bozarır və o arzulanan dadlı qabıq yaranmır. Yaxşı bir steyk, qovurma və ya kabab əldə etməyin birinci qaydası ətin səthinin tamamilə quru olmasıdır.
Əti təmizləmək lazım gəldikdə nə etməli?
Əgər ətin üzərində xırda sümük qırıntıları, qan laxtaları və ya qəssabdan qalan çirklər varsa, bunun üçün kran suyuna ehtiyac yoxdur:
- Ən yaxşı üsul birdəfəlik kağız dəsmallardan istifadə etməkdir. Əti kağız dəsmalla hər tərəfdən sıxaraq qurulayın və üzərindəki artıq nəmi və çirki yığın.
- Görünən sümük qırıntılarını bıçağın ucu ilə və ya təmiz əllə təmizləyin.
- İş bitdikdən sonra istifadə olunmuş kağız dəsmalları dərhal zibil qutusuna atın, parçadan olan mətbəx dəsmalından istifadə etməyin.
- Əgər ət həddindən artıq qanlıdırsa və ya su ilə təmas qaçılmazdırsa, bunu geniş bir qabın içinə yığılmış suda çox ehtiyatla edin, kranı güclü açmayın. Lakin yenə də əti tavaya qoymazdan əvvəl kağız dəsmalla tam qurutmaq mütləqdir.
Mətbəxdə təhlükəsizlik qaydaları
Çiy ətlə işləyərkən bir neçə sadə vərdiş sizi və ailənizi qoruyar:
- 1.Ət üçün ayrıca doğrama lövhəsi və ayrıca bıçaq ayırın. Çiy ət kəsdiyiniz lövhədə çörək və ya tərəvəz doğramayın.
- 2.Çiy ətə toxunduqdan sonra əllərinizi ən azı iyirmi saniyə sabun və ilıq su ilə yuyun. Əlinizi yumamış duz qabına, kran dəstəyinə və ya soyuducunun qapısına toxunmayın.
- 3.Əti bişirməzdən əvvəl otaq temperaturunda uzun saatlar saxlamayın. Əgər marinad edirsinizsə, ağzı bağlı qabda soyuducuda saxlayın.
- 4.Qızartma və ya bişirmə zamanı ətin daxili temperaturunun təhlükəsiz həddə çatmasına diqqət edin. Ətin tam bişməsi onun təmizliyinin yeganə zəmanətidir.
Əti yumaq köhnə və faydasız bir vərdişdir. Ondan imtina etmək həm mətbəxdə gigiyenanı qoruyur, həm də yeməyin daha ləzzətli bişməsini təmin edir.